Waarom BBB Drenthe het TLGD niet kon steunen
Gepubliceerd op 10 juli 2026
BBB Drenthe komt met een verduidelijkte reactie op het vallen van de coalitie op woensdag 1 juli. Lees het hele statement van de fractie hieronder.
Afgelopen februari werd het TLGD tijdens de commissievergadering besproken. Voor ons zijn twee uitgangspunten altijd duidelijk geweest: géén gedwongen onteigening en geen provinciale regels bovenop landelijke regels. Tegelijkertijd waren we kritisch op de bovenwettelijke onderdelen van het plan, maar konden ons verder vinden in de voorgestelde koers. Ook wij willen dat vergunningen weer verleend kunnen worden, dat er woningen gebouwd kunnen worden en dat boeren en ondernemers weer perspectief krijgen. Daar willen wij graag een constructieve bijdrage aan leveren.
Na het debat besloot het college van Gedeputeerde Staten het plan verder aan te passen. Het uiteindelijke voorstel week op fundamentele punten af van het plan dat in februari voorlag. Ook verschilde het wezenlijk van het plan waarop ruim 1.034 pagina’s aan zienswijzen waren ingediend. Wat uiteindelijk voorlag, was volgens ons een ingrijpend plan waarvan belangrijke onderdelen nog onvoldoende waren uitgewerkt en juridisch geborgd. Dat zorgde volgens ons voor meer onzekerheid dan duidelijkheid. Juist voor boeren die willen investeren, hun bedrijf willen voortzetten of willen weten waar zij de komende jaren aan toe zijn.
Geen extra provinciale regels
Daarnaast vonden wij het onverstandig dat Drenthe vooruitliep op landelijke besluiten die op dat moment nog niet waren genomen. In Den Haag werd nog volop gesproken over de nieuwe stikstofaanpak en de bijbehorende regelgeving. Dan vinden wij niet dat je als provincie alvast extra regels moet vastleggen.
Dat was ook niet de afspraak die wij met elkaar hadden gemaakt. In het coalitieakkoord staat dat er voor de landbouw geen provinciale regels boven op landelijke en Europese regelgeving komen. Juist dat dreigde met het TLGD wel te gebeuren. Een voorbeeld daarvan is de voorgestelde koppeling tussen een ammoniaknorm en fosfaatrechten. Fosfaatrechten zijn een Rijksinstrument. Wij vinden niet dat de provincie daar via eigen beleid alvast aanvullende voorwaarden aan moet verbinden, terwijl de landelijke kaders nog niet eens vaststaan.
Coalitie en gedeputeerde waren op de hoogte van zorgen
Direct na het verschijnen van het aangepaste plan zijn wij in gesprek gegaan met gedeputeerde Emmens. Daarna volgden vele gesprekken binnen onze fractie, met de coalitie en met de gedeputeerde. Onze grootste zorgen gingen over de mogelijkheid van onteigening, de toetsing op staatssteun en de koppeling met fosfaatrechten. Tijdens die gesprekken werden onze zorgen niet weggenomen.
Wij hebben steeds aangegeven dat wij wilden wachten op de landelijke kaders. Niet omdat wij niet wilden meewerken, maar juist om te voorkomen dat Drenthe provinciale regels zou vaststellen die verder gaan dan uiteindelijk landelijk noodzakelijk of juridisch mogelijk blijkt te zijn. Ondanks onze bezwaren hield de gedeputeerde vast aan het voorstel. Wij hebben duidelijk aangegeven dat wij in die vorm niet met het TLGD konden instemmen. Zowel de gedeputeerde als onze coalitiepartners waren daarvan al weken op de hoogte. We hebben alles op alles gezet om tot een oplossing te komen, maar zonder resultaat.
Landelijke plannen zijn leidend, niet de provinciale
Voor onze fractie was één ding duidelijk: de landelijke plannen zouden uiteindelijk leidend zijn. Provinciale plannen mogen daar niet onnodig op vooruitlopen. Provincies kunnen strengere regels vaststellen dan het Rijk. Juist daar zat voor ons de zorg. Wat betekent dat voor onze boeren als Drenthe zichzelf extra verplichtingen oplegt? Die zorg werd bevestigd door berichtgeving van Omroep Gelderland. Daarin werd, op basis van informatie vanuit het ministerie, aangegeven dat landelijke regelgeving uiteindelijk leidend zal zijn. Wij hebben geprobeerd onze coalitiepartners én de oppositie daarvan te overtuigen. Op een aantal partijen na kregen wij daarvoor onvoldoende steun.
Géén onteigening voor BBB!
Laat één ding duidelijk zijn: BBB is tegen gedwongen onteigening. Dat is niet alleen ons standpunt, maar ook een duidelijke afspraak uit het coalitieakkoord. Daarom dienden wij tijdens de Statenvergadering een amendement in om expliciet vast te leggen dat gedwongen onteigening niet kan worden ingezet. Dat amendement kreeg een meerderheid. Daarmee staat nu in het TLGD dat gedwongen onteigening niet mogelijk is.
Voor ons zat de teleurstelling vooral in het feit dat twee van onze coalitiepartners, CDA en PvdA, ervoor kozen dit amendement niet te steunen. Daarmee ging het voor ons niet langer alleen over het TLGD. Het ging ook over de vraag hoeveel waarde afspraken uit een coalitieakkoord nog hebben als het erop aankomt.
BBB wilde uitstel
Het enige waar wij voortdurend voor hebben gepleit, was uitstel van het plan. Niet om de uitvoering te blokkeren, maar om eerst duidelijkheid te krijgen over de landelijke plannen en de juridische onderbouwing. Waarom zouden we Drentse boeren nu al opzadelen met extra regels, terwijl nog niet eens duidelijk was welke landelijke regels uiteindelijk zouden gaan gelden? Waarom moest dit plan koste wat kost worden aangenomen? Waarom was uitstel geen optie? Op die vragen hebben wij nooit een overtuigend antwoord gekregen.
Afspraken nakomen
Wij hadden liever gezien dat dit anders was gelopen. Maar wij konden geen verantwoordelijkheid nemen voor een plan waar wij inhoudelijk niet achter stonden en waarbij afspraken uit het coalitieakkoord niet werden nagekomen.
BBB is uit de coalitie gestapt. Gedeputeerde Henk Emmens heeft aangegeven voornemens te zijn in functie te blijven, ondanks dat hij namens BBB is voorgedragen. Dat is zijn eigen bestuurlijke keuze. Het mag duidelijk zijn dat hij vanaf dat moment niet langer optreedt of spreekt namens BBB Drenthe. De politieke koers en standpunten van BBB Drenthe worden bepaald door onze Statenfractie.
Deel dit artikel
Waarom BBB Drenthe het TLGD niet kon steunen
BBB Drenthe komt met een verduidelijkte reactie op het vallen van de coalitie op woensdag 1 juli. Lees het hele statement van de fractie hieronder.
Afgelopen februari werd het TLGD tijdens de commissievergadering besproken. Voor ons zijn twee uitgangspunten altijd duidelijk geweest: géén gedwongen onteigening en geen provinciale regels bovenop landelijke regels. Tegelijkertijd waren we kritisch op de bovenwettelijke onderdelen van het plan, maar konden ons verder vinden in de voorgestelde koers. Ook wij willen dat vergunningen weer verleend kunnen worden, dat er woningen gebouwd kunnen worden en dat boeren en ondernemers weer perspectief krijgen. Daar willen wij graag een constructieve bijdrage aan leveren.
Na het debat besloot het college van Gedeputeerde Staten het plan verder aan te passen. Het uiteindelijke voorstel week op fundamentele punten af van het plan dat in februari voorlag. Ook verschilde het wezenlijk van het plan waarop ruim 1.034 pagina’s aan zienswijzen waren ingediend. Wat uiteindelijk voorlag, was volgens ons een ingrijpend plan waarvan belangrijke onderdelen nog onvoldoende waren uitgewerkt en juridisch geborgd. Dat zorgde volgens ons voor meer onzekerheid dan duidelijkheid. Juist voor boeren die willen investeren, hun bedrijf willen voortzetten of willen weten waar zij de komende jaren aan toe zijn.
Geen extra provinciale regels
Daarnaast vonden wij het onverstandig dat Drenthe vooruitliep op landelijke besluiten die op dat moment nog niet waren genomen. In Den Haag werd nog volop gesproken over de nieuwe stikstofaanpak en de bijbehorende regelgeving. Dan vinden wij niet dat je als provincie alvast extra regels moet vastleggen.
Dat was ook niet de afspraak die wij met elkaar hadden gemaakt. In het coalitieakkoord staat dat er voor de landbouw geen provinciale regels boven op landelijke en Europese regelgeving komen. Juist dat dreigde met het TLGD wel te gebeuren. Een voorbeeld daarvan is de voorgestelde koppeling tussen een ammoniaknorm en fosfaatrechten. Fosfaatrechten zijn een Rijksinstrument. Wij vinden niet dat de provincie daar via eigen beleid alvast aanvullende voorwaarden aan moet verbinden, terwijl de landelijke kaders nog niet eens vaststaan.
Coalitie en gedeputeerde waren op de hoogte van zorgen
Direct na het verschijnen van het aangepaste plan zijn wij in gesprek gegaan met gedeputeerde Emmens. Daarna volgden vele gesprekken binnen onze fractie, met de coalitie en met de gedeputeerde. Onze grootste zorgen gingen over de mogelijkheid van onteigening, de toetsing op staatssteun en de koppeling met fosfaatrechten. Tijdens die gesprekken werden onze zorgen niet weggenomen.
Wij hebben steeds aangegeven dat wij wilden wachten op de landelijke kaders. Niet omdat wij niet wilden meewerken, maar juist om te voorkomen dat Drenthe provinciale regels zou vaststellen die verder gaan dan uiteindelijk landelijk noodzakelijk of juridisch mogelijk blijkt te zijn. Ondanks onze bezwaren hield de gedeputeerde vast aan het voorstel. Wij hebben duidelijk aangegeven dat wij in die vorm niet met het TLGD konden instemmen. Zowel de gedeputeerde als onze coalitiepartners waren daarvan al weken op de hoogte. We hebben alles op alles gezet om tot een oplossing te komen, maar zonder resultaat.
Landelijke plannen zijn leidend, niet de provinciale
Voor onze fractie was één ding duidelijk: de landelijke plannen zouden uiteindelijk leidend zijn. Provinciale plannen mogen daar niet onnodig op vooruitlopen. Provincies kunnen strengere regels vaststellen dan het Rijk. Juist daar zat voor ons de zorg. Wat betekent dat voor onze boeren als Drenthe zichzelf extra verplichtingen oplegt? Die zorg werd bevestigd door berichtgeving van Omroep Gelderland. Daarin werd, op basis van informatie vanuit het ministerie, aangegeven dat landelijke regelgeving uiteindelijk leidend zal zijn. Wij hebben geprobeerd onze coalitiepartners én de oppositie daarvan te overtuigen. Op een aantal partijen na kregen wij daarvoor onvoldoende steun.
Géén onteigening voor BBB!
Laat één ding duidelijk zijn: BBB is tegen gedwongen onteigening. Dat is niet alleen ons standpunt, maar ook een duidelijke afspraak uit het coalitieakkoord. Daarom dienden wij tijdens de Statenvergadering een amendement in om expliciet vast te leggen dat gedwongen onteigening niet kan worden ingezet. Dat amendement kreeg een meerderheid. Daarmee staat nu in het TLGD dat gedwongen onteigening niet mogelijk is.
Voor ons zat de teleurstelling vooral in het feit dat twee van onze coalitiepartners, CDA en PvdA, ervoor kozen dit amendement niet te steunen. Daarmee ging het voor ons niet langer alleen over het TLGD. Het ging ook over de vraag hoeveel waarde afspraken uit een coalitieakkoord nog hebben als het erop aankomt.
BBB wilde uitstel
Het enige waar wij voortdurend voor hebben gepleit, was uitstel van het plan. Niet om de uitvoering te blokkeren, maar om eerst duidelijkheid te krijgen over de landelijke plannen en de juridische onderbouwing. Waarom zouden we Drentse boeren nu al opzadelen met extra regels, terwijl nog niet eens duidelijk was welke landelijke regels uiteindelijk zouden gaan gelden? Waarom moest dit plan koste wat kost worden aangenomen? Waarom was uitstel geen optie? Op die vragen hebben wij nooit een overtuigend antwoord gekregen.
Afspraken nakomen
Wij hadden liever gezien dat dit anders was gelopen. Maar wij konden geen verantwoordelijkheid nemen voor een plan waar wij inhoudelijk niet achter stonden en waarbij afspraken uit het coalitieakkoord niet werden nagekomen.
BBB is uit de coalitie gestapt. Gedeputeerde Henk Emmens heeft aangegeven voornemens te zijn in functie te blijven, ondanks dat hij namens BBB is voorgedragen. Dat is zijn eigen bestuurlijke keuze. Het mag duidelijk zijn dat hij vanaf dat moment niet langer optreedt of spreekt namens BBB Drenthe. De politieke koers en standpunten van BBB Drenthe worden bepaald door onze Statenfractie.