Nieuw stikstofrapport bevestigt wat BBB al jaren zegt
Gepubliceerd op 21 maart 2026
Rapport bevestigt koers – focus op natuurherstel, doelsturing en werkbare vergunningverlening
BBB is positief over het rapport ‘De Nederlandse stikstofcrisis: van verwarring naar verbinding’. Het is goed om te zien dat een brede groep wetenschappers, van ecologen tot juristen, nu ook concludeert dat de huidige stikstofaanpak is vastgelopen en dat een fundamenteel andere koers nodig is. “Het rapport bevestigt wat BBB al jaren zegt: het huidige stikstofbeleid deugt niet”, zegt landbouwwoordvoerder Caroline van der Plas. Van der Plas heeft het kabinet om een reactie op het rapport gevraagd en wil dat dit rapport betrokken wordt bij het debat stikstof- en mestbeleid op 1 april aanstaande.
Wat BBB betreft bevestigt dit rapport op meerdere punten wat wij al jaren zeggen: stikstofreductie leidt niet automatisch tot natuurherstel, actief natuurbeheer wel en sturen op modellen en depositiewaarden is onvoldoende.
Het rapport maakt duidelijk dat natuur vaak pas na 10 tot 30 jaar reageert op lagere stikstofbelasting, onder meer door de opgebouwde “erfenis” in de bodem. Daarmee wordt een hardnekkig misverstand doorbroken. “Een misverstand overigens dat inmiddels helaas wel tot de uitkoop, het stoppen van duizenden boeren en onnoemelijk veel leed in vele boerengezinnen heeft geleid”, aldus Van der Plas.
Uitstoot gedaald
Daarnaast onderstreept het rapport dat de uitstoot van stikstof de afgelopen decennia al fors is gedaald. Ook dat heeft BBB al jaren gezegd. Sinds 1990 is de uitstoot van stikstofoxiden met circa 76% en ammoniak met circa 66% afgenomen. Boeren hebben dus al enorme stappen gezet. Dat verdient erkenning en vormt ook een belangrijke basis om verder te bouwen aan haalbaar en effectief beleid.
BBB ziet ook duidelijke steun voor de koers richting doelsturing. Het rapport pleit voor het sturen op emissies, met heldere doelen en ruimte voor ondernemers om zelf te bepalen hoe zij die doelen halen. Dat sluit aan bij de inzet van BBB en de eerste stappen die onder minister Femke Wiersma zijn gezet. Van der Plas: “Minder micromanagement, meer vertrouwen in vakmanschap, dát is hoe je beleid uitvoerbaar maakt.”
Ook op juridisch vlak biedt het rapport belangrijke handvatten. De huidige koppeling tussen individuele projecten en uiterst kleine, berekende depositiewaarden blijkt niet houdbaar en blokkeert zelfs maatregelen die juist tot minder uitstoot leiden. Het voorstel om te werken een ondergrens voor kleine projecten kan helpen om Nederland van het slot te halen. Ook daarin zijn onder minister Wiersma de eerste stappen gezet met de Algemene Maatregel van Bestuur over vergunningvrije verduurzamingsactiviteiten.
Europa
Verder is het goed dat het rapport helder maakt wat Europese natuurwetgeving wél en niet vraagt. De Vogel- en Habitatrichtlijn verplicht lidstaten tot het nemen van effectieve instandhoudingsmaatregelen en het voorkomen van verslechtering van natuur. Het rapport laat zien dat dit vraagt om actief natuurbeheer en gebiedsgerichte maatregelen, en niet om het volledig vastzetten van Nederland op basis van theoretische rekenmodellen.
Tegelijkertijd benadrukt de BBB dat keuzes over natuurdoelen en inrichting van Nederland altijd onderdeel moeten blijven van het politieke debat. Hoe we natuur beschermen, waar en in welke vorm, moet realistisch en in balans zijn met de ruimte voor wonen, werken en voedselproductie. Wensnatuur mag niet de rechten van burgers overschaduwen.
“Dit rapport is een belangrijke stap naar een meer realistische, uitvoerbare en eerlijke stikstofaanpak. Een aanpak waarin natuurherstel centraal staat, ondernemers perspectief krijgen en Nederland weer van het slot kan. Het Kabinet moet dit rapport serieus nemen en nu eindelijk eens stappen zetten om de leegloop van boeren in ons land te stoppen”, vindt Van der Plas. Dit rapport draagt bij aan een meer nuchtere en constructieve discussie over stikstof – gebaseerd op feiten, in plaats van angst en blokkades.”
Van der Plas heeft het kabinet om een reactie op het rapport gevraagd en wil dat dit rapport betrokken wordt bij het debat stikstof- en mestbeleid op 1 april aanstaande.
Deel dit artikel
Nieuw stikstofrapport bevestigt wat BBB al jaren zegt
Rapport bevestigt koers – focus op natuurherstel, doelsturing en werkbare vergunningverlening
BBB is positief over het rapport ‘De Nederlandse stikstofcrisis: van verwarring naar verbinding’. Het is goed om te zien dat een brede groep wetenschappers, van ecologen tot juristen, nu ook concludeert dat de huidige stikstofaanpak is vastgelopen en dat een fundamenteel andere koers nodig is. “Het rapport bevestigt wat BBB al jaren zegt: het huidige stikstofbeleid deugt niet”, zegt landbouwwoordvoerder Caroline van der Plas. Van der Plas heeft het kabinet om een reactie op het rapport gevraagd en wil dat dit rapport betrokken wordt bij het debat stikstof- en mestbeleid op 1 april aanstaande.
Wat BBB betreft bevestigt dit rapport op meerdere punten wat wij al jaren zeggen: stikstofreductie leidt niet automatisch tot natuurherstel, actief natuurbeheer wel en sturen op modellen en depositiewaarden is onvoldoende.
Het rapport maakt duidelijk dat natuur vaak pas na 10 tot 30 jaar reageert op lagere stikstofbelasting, onder meer door de opgebouwde “erfenis” in de bodem. Daarmee wordt een hardnekkig misverstand doorbroken. “Een misverstand overigens dat inmiddels helaas wel tot de uitkoop, het stoppen van duizenden boeren en onnoemelijk veel leed in vele boerengezinnen heeft geleid”, aldus Van der Plas.
Uitstoot gedaald
Daarnaast onderstreept het rapport dat de uitstoot van stikstof de afgelopen decennia al fors is gedaald. Ook dat heeft BBB al jaren gezegd. Sinds 1990 is de uitstoot van stikstofoxiden met circa 76% en ammoniak met circa 66% afgenomen. Boeren hebben dus al enorme stappen gezet. Dat verdient erkenning en vormt ook een belangrijke basis om verder te bouwen aan haalbaar en effectief beleid.
BBB ziet ook duidelijke steun voor de koers richting doelsturing. Het rapport pleit voor het sturen op emissies, met heldere doelen en ruimte voor ondernemers om zelf te bepalen hoe zij die doelen halen. Dat sluit aan bij de inzet van BBB en de eerste stappen die onder minister Femke Wiersma zijn gezet. Van der Plas: “Minder micromanagement, meer vertrouwen in vakmanschap, dát is hoe je beleid uitvoerbaar maakt.”
Ook op juridisch vlak biedt het rapport belangrijke handvatten. De huidige koppeling tussen individuele projecten en uiterst kleine, berekende depositiewaarden blijkt niet houdbaar en blokkeert zelfs maatregelen die juist tot minder uitstoot leiden. Het voorstel om te werken een ondergrens voor kleine projecten kan helpen om Nederland van het slot te halen. Ook daarin zijn onder minister Wiersma de eerste stappen gezet met de Algemene Maatregel van Bestuur over vergunningvrije verduurzamingsactiviteiten.
Europa
Verder is het goed dat het rapport helder maakt wat Europese natuurwetgeving wél en niet vraagt. De Vogel- en Habitatrichtlijn verplicht lidstaten tot het nemen van effectieve instandhoudingsmaatregelen en het voorkomen van verslechtering van natuur. Het rapport laat zien dat dit vraagt om actief natuurbeheer en gebiedsgerichte maatregelen, en niet om het volledig vastzetten van Nederland op basis van theoretische rekenmodellen.
Tegelijkertijd benadrukt de BBB dat keuzes over natuurdoelen en inrichting van Nederland altijd onderdeel moeten blijven van het politieke debat. Hoe we natuur beschermen, waar en in welke vorm, moet realistisch en in balans zijn met de ruimte voor wonen, werken en voedselproductie. Wensnatuur mag niet de rechten van burgers overschaduwen.
“Dit rapport is een belangrijke stap naar een meer realistische, uitvoerbare en eerlijke stikstofaanpak. Een aanpak waarin natuurherstel centraal staat, ondernemers perspectief krijgen en Nederland weer van het slot kan. Het Kabinet moet dit rapport serieus nemen en nu eindelijk eens stappen zetten om de leegloop van boeren in ons land te stoppen”, vindt Van der Plas. Dit rapport draagt bij aan een meer nuchtere en constructieve discussie over stikstof – gebaseerd op feiten, in plaats van angst en blokkades.”
Van der Plas heeft het kabinet om een reactie op het rapport gevraagd en wil dat dit rapport betrokken wordt bij het debat stikstof- en mestbeleid op 1 april aanstaande.