BBB Drenthe heeft vandaag, 17 juni, grote zorgen geuit over het voorliggende Toekomstgericht Landelijk Gebied Drenthe (TLGD). Fractievoorzitter Willem Vossebeld heeft een bijdrage geleverd aan het debat over het TLGD. Zijn inbreng is hieronder in volledige vorm te lezen.

Voorzitter,

Voor ons ligt een plan met enorme gevolgen voor boeren, burgers en het platteland. Juist daarom moet de vraag gesteld worden: ligt hier wel een voldoende uitgewerkt, juridisch houdbaar en uitvoerbaar plan om vandaag vast te stellen? Onze fractie heeft daar grote twijfels bij!

Géén gedwongen uitkoop

Allereerst een punt dat voor onze fractie absoluut niet onderhandelbaar is: eigendomsrechten. In het plan wordt onteigening genoemd. Hoe vaak maakt ons niet uit. Eén keer is al één keer te veel. Voor ons is gedwongen onteigening een harde rode lijn. Want als de overheid bestaande eigendomsrechten en vergunde gebruiksrechten kan beperken omdat beleidsdoelen daarom vragen, dan raken we aan één van de fundamenten van onze rechtsstaat.

Eigendomsrechten zijn geen gunst van de overheid die naar believen kan worden ingetrokken, maar een fundamenteel recht dat bescherming verdient. Juist daarom moeten we daar uiterst zorgvuldig mee omgaan. Hoe kan het dat het woord ”onteigening” voorkomt in dit document? En het vertalen naar vrijwillige onteigening, maar dit niet benoemen, snijdt geen hout.

Wat is er met de honderden zienswijzen gebeurd?

Dan het proces: op 26 februari j.l. lag er een concept ter consultatie. Daarop kwamen meer dan duizend pagina’s aan zienswijzen binnen. Vervolgens ligt er op 18 mei een plan dat op wezenlijke onderdelen afwijkt van het plan waarop die zienswijzen zijn ingediend. Dan mag toch de vraag gesteld worden hoe zorgvuldig dit proces is geweest en wat er daadwerkelijk gebeurd is met al deze reacties?

Daarnaast valt op hoe vaak in het plan zinnen voorkomen zoals: “we gaan ervan uit”, “naar verwachting” en “we nemen aan”. Voorzitter, daar kun je misschien een verkenning op bouwen, maar geen programma met zulke ingrijpende gevolgen voor onze boeren, burgers en het platteland!

Grote vraagtekens op juridisch vlak

Ook op juridisch vlak zien wij grote vraagtekens. Er wordt een koppeling gelegd tussen fosfaatrechten en emissieregistratie, terwijl volstrekt onduidelijk is of daarvoor een stevige juridische basis bestaat. Tegelijkertijd worden vergaande keuzes gemaakt op basis van toekomstige regelgeving, toekomstige besluitvorming en nog uit te werken gebiedsprocessen. Dat maakt dit plan juridisch kwetsbaar en bestuurlijk risicovol.

Daarbij rijst ook de vraag hoe deze systematiek zich verhoudt tot Europese regelgeving. Is de koppeling met fosfaatrechten juridisch geborgd en kan GS uitsluiten dat deze constructie nu of in de toekomst wordt aangemerkt als ongeoorloofde staatssteun? Is dit zoals noodzakelijk al voorgelegd aan de Europese Commissie en kan GS garanderen dat een eventuele toekomstige claim volledig uit de portemonnee van de provincie komt? Dat is geen theoretische vraag. Het is namelijk duidelijk dat eventuele schadeclaims voor de overheid onbetaalbaar kunnen zijn. Welke juridische en financiële risico’s ziet GS hier zelf?

Vergunningverlening

Dan de vergunningverlening. Ondernemers hebben behoefte aan rechtszekerheid. Zij willen weten waar zij aan toe zijn voordat zij willen of kunnen investeren. Dit plan geeft die zekerheid niet. Integendeel. Het roept nieuwe vragen op over vergunningen, investeringen en ontwikkelruimte. Kan GS keihard garanderen dat bij een nieuwe aanvraag, de bestaande vergunning ten allen tijde onherroepelijk is?

1000-meterzonering

Vervolgens de 1000-meterzonering. Waarom 1000 meter? Waar is de onderbouwing hiervan? Externe werking van Natura 2000 is niet nieuw, maar de reikwijdte lijkt steeds verder op te schuiven. Eerst tientallen meters, daarna honderden meters en nu een kilometer. Bovendien rijst de vraag of hier wordt gekeken naar de grens van het Natura 2000-gebied of naar de daadwerkelijk drukgevoelige natuur. Welke ecologische onderbouwing rechtvaardigt deze 1000 meter grens?

Om reductie mee te kunnen nemen in AERIUS is een klimaat en energie erkenning nodig door het RIVM, kan GS bevestigen dat dit gebeurd is en wat is de uitkomst hiervan?

Plan niet rijp voor vaststelling

Voorzitter: een plan van deze omvang hoort eerst juridisch houdbaar, uitvoerbaar en zorgvuldig onderbouwd te zijn. Niet nádat het is vastgesteld, maar vóórdat het wordt vastgesteld. Op basis van wat hier vandaag voorligt zien wij nog teveel aannames, teveel open eindes en teveel onbeantwoorde vragen. Daarom zijn wij er op dit moment niet van overtuigd dat dit plan rijp is voor vaststelling.

Dank u wel.